Kulakta Yabancı Cisim

Kulakta yabancı cisim en sık hangi lokalizasyonda görülür?

En sık dış kulak yolunda görülür.

Dış kulak yolu anatomisinde yabancı cisimler açısından önemli özellikler nelerdir?

Dış kulak yolunun dış kısmı kartilajdan, iç kısmı kemikten oluşur. Kartilaj ve kemik parçalar bebeklik çağında daha düz bir açıda birleşirken yaş ilerledikçe aralarındaki açı artar. Tam birleşme alanı dış kulak yolunun en dar yeridir ve ”istmus” olarak isimlendirilir. Yabancı cisimler bu açı ve darlık nedeniyle genellikle istmustan daha mediale gitmez. İstmustan daha mediale giden yabancı cisimlerin hem çıkarılması güçtür, hem de zarda perforasyona neden olabilir.

Kulakta en sık görülen yabancı cisimler nelerdir?

Ev ortamında bulunan kulağa girebilecek her türlü yabancı cisim (pamuk, kağıt, vida, oyun hamuru, silgi, boncuk, pil...), bitkisel maddeler (nohut, pirinç, fasulye...) ve böcekler en sık görülen yabancı cisimlerdir.

Kulak yabancı cisimleri en sık hangi yaşlarda görülür?

Genellikle yedi yaştan küçük çocuklarda görülür.

Hangi kulak yabancı cisimleri diğerlerine göre daha acil çıkarılmalıdır?

Düğme piller kulakta en acil çıkarılması gereken yabancı cisimlerdir. Bunlar yaptıkları alkali reaksiyonla nekroza ve timpan zarda perforasyona neden oldukları gibi, toksik maddelerin iç kulağa absorbe olmalarıyla sağırlık da yapabilirler. Dış kulak cildinde yanıklar ve nekroz, kulak kemikçiklerinde destrüksiyon, fasiyal paralizi belirtilen diğer pil komplikasyonlarıdır (176). Bunun dışında bitkisel yabancı cisimler beklediğinde şişip çıkarılmaları güçleştiği için, canlı böcekler verdikleri aşırı rahatsızlıktan ve buraya yumurtlama olasılıklarından dolayı, sivri ve batıcı cisimler dış kulak yolunda travma ve ödem oluşturup cismin çıkmasını uzun süre engelleyeceğinden acil olarak çıkarılmalıdır.

Kulakta canlı yabancı cisimle gelen hastaya nasıl yaklaşılmalıdır?

İlk önce yapılması gereken böceğin hareketini önlemektir. Bunun için canlı böceğin olduğu kulak yolu gliserin, %3 hidrojen peroksid (oksijenli su), %5 alkol borik veya lidokain ile doldurulur. Bu maddeleri kullanmadan timpan zarın sağlam olduğundan emin olunmalıdır. Timpan zarı sağlam olmayan olgularda hidrojen peroksid tercih edilebilir. Dış kulak yolunun sıvıyla doldurulmasından sonra ya böcek dışarı çıkacak ve hekim bir pensetle rahatlıkla böceği alacaktır ya da canlılığını kaybedeceği için verdiği rahatsızlık azalacak ve çıkarılması kolaylaşacaktır. Bu grup yabancı cisimlerde kulak lavajı da yapılabilir.

Burada keneye ayrıca değinmek gerekir. Kenelerin üzerine kimyasal maddeler döküldüğünde kene kendini bırakabilir. Ancak bu doğru bir işlem değildir. Çünkü bu maddeler kenenin cilt içine kusmasına ve hastalık oluşmasına neden olabilir. Kene herhangi bir madde kullanmadan tamamen çıkarılmalıdır. Keneler dış kulak yoluna yerleştiğinde asılarak ani çıkarmalar kenenin baş kısmının kopmasına ve hastalık oluşma riskinin devam etmesine neden olur. Bu yüzden kene cilde en yakın yerden eğri bir penset veya koherle tutulup yavaşça yukarı doğru kaldırılmalıdır. Kene cilde yakın uç kısmından değil vücut kısmından tutulursa bu işlem emdiği kanı kusmasına yol açabileceğinden önerilmez. Kene yoruldukça ön kısmındaki vantuzlarını gevşetir ve başını ciltten çıkarır. Yavaş bir germe ile kene kendini bırakıncaya kadar beklenmelidir. Kenenin çıktığı alan, alkolle ve sabunlu su ile bolca yıkanmalıdır. İşlemden sonra “Kırım Kongo Kanamalı Ateşi” açısından kenenin ve hasta kanının tetkik edilmesi ihmal edilmemelidir.

Kulakta canlı böcekler açısından unutulmaması gereken şeylerden biri de böceklerin dış kulak yoluna yumurtlama olasılığıdır. Bu yüzden canlı yabancı cisimler çıkarıldıktan sonra mutlaka kulak lavajı ile artıkları da temizlenmelidir.

Kulaktan diğer yabancı cisimler nasıl çıkarılır?

Burunda olduğu gibi küre şeklinde yabancı cisimlerin arkasına küretle girip dış kulak yoluna sıkıştırarak öne doğru çekilip çıkartılmalıdır. Diğer köşeli, düz veya tutulabilir yabancı cisimler pensetler veya alligatör adı verilen minik forsepslerle tutularak çıkarılabilir. Deniz kumu gibi küçük partiküller için kulak lavajı yapılabilir veya kulak hidrojen peroksid ile doldurulup aspire edilebilir. Nadiren dış kulak yolunda istmusu geçen, çok sıkışmış çıkarılamayan yabancı cisimlerde posterior cerrahi yaklaşımla yabancı cismi çıkarmak ancak mümkün olabilir.

Dış kulak yolundan yabancı cisim çıkarılması sırasında hangi komplikasyonlar oluşabilir?

Dış kulak yolu cildinde laserasyon, otitis eksterni, hematom, zarda perforasyon, kemikçik dislokasyonu, fasiyal paralizi olası komplikasyonlardır. Bu komplikasyonların oluşmaması için, yabancı cisme görerek müdahale etme, rijit hareketlerde bulunmama ve doğru enstrüman tutuşu şarttır.

Rekürren yabancı cisim öyküsü olan çocuklara nasıl yaklaşılmalıdır?

Rekürren yabancı cisim öyküsü olan çocuklar genellikle psikotik veya ailesel problem yaşayan çocuklardır. Çocuklar dikkati kendilerine yöneltmek, anne ve babadan ilgi görmek için bu tür davranışları alışkanlık haline getirebilir. Bu çocukların çocuk psikiyatrisi ile beraber değerlendirilmesi, aile yaşamlarının gözden geçirilmesi ve onarılabilecek noktaların aileye hatırlatılması tedavinin bir parçası olmalıdır.